به هفتاد و سه فرقه ؛ يكى از آنها ناجى و باقى هالك شوند . و مستند « 11 » هفتاد و سه فرقهء اين امّت مرحومه تمام ، كتاب اللّه است پس احتياج به راهنما در طريق دين مبين كه طريق باطنى است بيشتر است ، از آن گذشته همين فرقهء ناجيه كه شيعهء اثناعشريّه‌اند در تشخيص و تعيين راه الهى مختلف شده‌اند به فرق « 12 » عديده ؛ فرقهء اولى ؛ علماء قشريّه‌اند كه طريق سلوك الى اللّه را عبادات بدنيّهء محض مىدانند و علومى را كه موقوف عليه « 13 » عبادات است ، علوم ظواهر شريعت كه اوامر و نواهى است مىدانند و دليل ايشان اين آيه است كه : ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ « 14 » . و فرقهء ثانيه ؛ علماء اخلاق‌اند كه علاوه بر اوامر و نواهى و عبادات بدنيّه ، طريق سلوك الى اللّه را تهذيب اخلاق نفسانيّهء محض مىدانند و دليل ايشان اين آيه است كه : إِنَّكَ لَعَلى خُلُقٍ عَظِيمٍ « 15 » ، و اين حديث رسول است كه : « بعثت لاتمّم مكارم الاخلاق » « 16 » . و فرقهء ثالثه ؛ حكماء اين امّت هستند كه جمع فىمابين شريعت و فلسفه كرده‌اند و طريق سلوك الى اللّه را بعد از عبادات بدنيّه و اخلاق حسنهء نفسيّه ، علوم عقول برهانيّهء محض مىدانند و مىگويند : « المتّبع هو البرهان » « 17 » و دليل

--> ( 11 ) - تكيه‌گاه : مورد استناد ( 12 ) - گروه‌ها ( 13 ) - چيزى كه چيز ديگر بر آن متوقّف است چنانچه ياد گرفتن علوم قرآنى و دينى مستلزم ياد گرفتن زبان عربى و قواعد فقهى است ؛ پس زبان عربى و قواعد فقهى موقوف عليه علوم قرآنى و دينى بشمار مىرود . ( 14 ) - جنّ و انس را نيافريدم مگر براى آنكه مرا پرستش كنند : سورهء 51 آيهء 56 ( 15 ) - تو اى رسول گرامى ! خلق و خويت عظيم پسنديده است : سورهء 68 آيهء 4 ( 16 ) - همانا كه من به منظور تكميل مكارم اخلاق انگيخته شده‌ام . ( 17 ) - تنها دليل و برهان عقلى شايسته پيرويست .